De beste plek voor stopcontacten in de keuken is direct boven het aanrecht, op circa 10 tot 15 centimeter boven het werkblad. Zo heb je altijd stroom binnen handbereik voor de waterkoker, broodrooster of keukenmachine, zonder dat je snoeren dwars door de keuken lopen. Maar naast het aanrecht zijn er nog een paar plekken waar stopcontacten echt het verschil maken.
Stopcontacten boven het aanrecht: hoeveel en waar precies?
Het aanrecht is de plek waar je de meeste apparaten gebruikt. Reken op minimaal twee stopcontacten boven het aanrecht, bij voorkeur verdeeld over de linker- en rechterkant. Heb je een lang aanrecht van meer dan 2 meter? Voeg dan een derde stopcontact toe in het midden. Zo hoef je nooit een apparaat te verplaatsen om een vrij stopcontact te vinden.
De ideale hoogte is 10 tot 15 centimeter boven het werkblad. Lager zit te dicht bij spatwater; hoger dan 30 centimeter geeft onhandig lange snoeren. Let op: in een natte zone (binnen 30 centimeter van de spoelbak) mag een stopcontact alleen worden geplaatst als het spatwaterdicht is (IP44 of hoger). Dit is geen vrijblijvend advies, maar een wettelijke eis uit de NEN 1010-norm voor elektrische installaties in Nederland.
Onderbouw stopcontacten: handig en onzichtbaar
Veel mensen kiezen in de keuken voor onderbouw stopcontacten, ook wel sokkelstopcontacten genoemd. Deze zitten aan de onderkant van de onderkast of in de plint en zijn nauwelijks zichtbaar. Ze zijn ideaal voor apparaten die altijd aan staan, zoals de koelkast of een wijnklimaatkast. Ook voor de vaatwasser en het kookeiland worden onderbouw stopcontacten veel gebruikt.
Een nadeel: ze zijn minder goed bereikbaar als je snel iets wilt aansluiten. Combineer ze daarom altijd met stopcontacten boven het aanrecht voor dagelijks gebruik.
Waar stopcontacten plaatsen in de keuken naast het aanrecht
Naast het aanrecht zijn er een paar plekken die mensen vaak vergeten, maar later spijt van hebben:
- Naast de koelkast: plan één stopcontact specifiek voor de koelkast, bij voorkeur achter de kast zodat het snoer niet zichtbaar is.
- Bij de magnetron of oven: een inbouwmagnetron of combi-oven heeft een eigen stopcontact nodig in de kast erachter of erboven. Deel dit circuit niet met andere zware apparaten.
- Bij het kookeiland: wil je een kookeiland? Laat dan vloerstopcontacten of stopcontacten in de onderkant van het eiland aanleggen. Dit vereist vooruitdenken in de bouwfase, want achteraf is het een ingrijpende klus.
- Aan de muur bij de eettafel: voor een waterkoker, koffiezetapparaat of oplader aan de ontbijttafel is een stopcontact aan de muur dichtbij handig.
- Boven de afzuigkap: een afzuigkap op lichtnet heeft een stopcontact in de bovenkast of in de kast erboven nodig. Zorg dat dit apart gepland wordt van de werkblad stopcontacten.
Aparte groepen voor zware apparaten
Een magnetron, vaatwasser, kookplaat en oven trekken veel stroom. Sluit ze nooit aan op hetzelfde stopcontact of dezelfde groep als de kleine apparaten op het aanrecht. De vaatwasser en koelkast horen elk op een eigen geaarde groep. De kookplaat (bij inductie of keramisch) heeft zelfs een aparte 3-fase aansluiting of een zware 230V-groep nodig. Laat dit altijd door een erkend elektricien aanleggen.
Een veelgemaakte fout is te weinig groepen plannen in de meterkast. Bij een gemiddelde keuken heb je al snel vier tot zes groepen nodig, alleen al voor de keukenapparaten.
Praktische tips voor de planning
Plan de stopcontacten altijd vóórdat de kasten worden geplaatst. Daarna zijn leidingen niet meer zichtbaar en moet je in de muur hakken. Teken de plattegrond van je keuken op papier en noteer elk apparaat dat je wilt gebruiken met daarbij de gewenste locatie. Denk ook aan toekomstige apparaten zoals een espressomachine, luchtfriteuse of tafelblad-wijnkoeler.
Overleg met je elektricien over USB-stopcontacten of stopcontacten met een schakelaar. Met een schakelaar zet je een apparaat volledig uit zonder de stekker te trekken, wat energie bespaart bij apparaten in stand-by.
Twijfel je over het exacte aantal of de locaties? Laat een elektricien een elektriciteitsplan voor je keuken maken. Dat voorkomt dat je na de verbouwing alsnog gaten in je tegels moet hakken omdat er ergens één stopcontact te weinig zit.